Verschil ISO/IEC 17025 en ISO-9001
ISO/IEC 17025 en ISO 9001 hebben een fundamenteel verschillend doel en toepassingsgebied.
Het verschil zit niet in “hoe streng” de norm is, maar in wat er wordt beoordeeld.
ISO 9001: beheersing van processen en organisatie
ISO 9001 richt zich op het kwaliteitsmanagementsysteem van een organisatie. De norm beoordeelt of processen zijn ingericht, gevolgd en verbeterd, zodat de organisatie consistent producten of diensten levert die voldoen aan klant- en wettelijke eisen.
Kenmerkend voor ISO 9001:
- focus op procesbeheersing en continue verbetering;
- toepasbaar in vrijwel alle sectoren;
- geen inhoudelijke toets op vaktechnische competentie;
- geen beoordeling van de juistheid van meet- of testresultaten.
ISO 9001 zegt dus iets over hoe een organisatie werkt, niet over of de inhoudelijke uitkomsten technisch correct zijn.
ISO/IEC 17025: aantoonbare technische competentie
ISO/IEC 17025 is specifiek ontwikkeld voor laboratoria die testen, meten en kalibreren. De norm beoordeelt niet alleen het kwaliteitssysteem, maar ook de technische competentie van het laboratorium en de betrouwbaarheid van de resultaten.
Kenmerkend voor ISO/IEC 17025:
- toetsing van vakmanschap, methoden en meetonzekerheid
- eisen aan onafhankelijkheid en onpartijdigheid
- aantoonbare beheersing van risico’s in metingen en analyses
- internationale erkenning van test- en kalibratieresultaten
ISO/IEC 17025 zegt dus niet alleen dat processen beheerst zijn, maar ook dat de uitkomsten inhoudelijk betrouwbaar en reproduceerbaar zijn.
Bestuurlijk verschil
Het verschil tussen beide normen is ook bestuurlijk relevant:
- ISO 9001 helpt organisaties om hun processen ordelijk en consistent te organiseren.
- ISO/IEC 17025 dwingt organisaties om expliciet te maken:
- wie verantwoordelijk is voor technische keuzes;
- hoe onafhankelijkheid en betrouwbaarheid worden geborgd;
- hoe risico’s in resultaten worden beheerst;
- hoe vakmanschap overdraagbaar en toetsbaar is georganiseerd.
Daarmee is ISO/IEC 17025 niet alleen een kwaliteitsnorm, maar ook een besturingsinstrument voor organisaties die afhankelijk zijn van betrouwbare meet- en testresultaten.
Aanvullend, niet vervangend
ISO 9001 en ISO/IEC 17025 sluiten elkaar niet uit. Zij vervullen verschillende rollen en versterken elkaar wanneer zij bewust en samenhangend worden toegepast.
In veel organisaties is dit onderscheid functioneel:
- ISO 9001 richt zich op brede organisatie- en procesbeheersing, klantgerichtheid en continue verbetering.
- ISO/IEC 17025 borgt aantoonbare technische betrouwbaarheid, meetonzekerheid en vakinhoudelijke competentie van laboratoria.
Welke norm passend is — of hoe beide normen zich tot elkaar verhouden — hangt af van het doel van de organisatie en van de rol die metingen, analyses of kalibraties spelen in:
- Besluitvorming,
- Product- en proceskwaliteit,
- Toezicht, handhaving of conformiteitsbeoordeling.
Wij helpen organisaties deze keuzes expliciet te maken en vast te leggen, zodat normen elkaar versterken en kwaliteit een instrument wordt voor vertrouwen en consistentie.
